“Velen weten niets van toeslagen, maar ze kunnen wel wat opleveren”

Ria Huisman helpt bij socialeverzekerings- en belastingkwesties

Nadat Ria Huisman (68) veertien jaar gelden vertrok bij haar laatste werkgever ING ging ze eigenlijk gewoon door met waar ze lang daarvoor al was begonnen: mensen helpen met problemen met de socialeverzekeringswetgeving en belastingen. Of beter: met overheden die het mensen moeilijk maken met onnavolgbare en vervelende besluiten en beslissingen. Ria begon voor zichzelf en werkt nu als adviseur die dikwijls na uitzoekwerk actie onderneemt om het onrecht recht te zetten. Wat vindt ze het leukst? “Als een klant tevreden naar huis gaat.”

Lang geleden werkte ze bij de klantenservice en verkocht bedrijfsverzekeringen. Ze was als organisatorisch medewerker bij ING betrokken bij de plaatsing van de giromaten bij de Postbank en ze had ook contact met het bouwbureau van de ING. In 2005 startte zij haar eigen bedrijf Adviesbureau RiaHuisman “gespecialiseerd in het begeleiden van en advies geven aan mensen die met socialeverzekeringswetgeving en -voorzieningen en belastingen te maken hebben.” Ria: “De klanten kwamen vanzelf. Ik zat al in deze sociale-verzekeringswereld als vrijwilliger. Ik ben geen jurist. Ik help mensen die tegen problemen of vragen met uitkeringen aanlopen op uurtarief. Na een intakegesprek weet ik of ik iets voor ze kan betekenen.” Geen jurist maar wel afgestudeerd als Register Belastingadviseur en bij de (SOSV) Opleiding Sociale Verzekeringen. De wereld van de sociale verzekeringen en voorzieningen is voor de leek een jungle waarin menige burger zonder gids de weg snel kwijtraakt.” WMO-uitkeringen Op de vraag welke situaties je dan moet denken, volgt een bijna oneindig aantal problemen. Rond Ria regent het afkortingen als WAO, WAJONG, WIA, AOW, WW, WMO. Naast narigheid met huur- en zorgtoeslagen is er vaak gedoe over de WMO-uitkering van de gemeenten. Hoeveel uren zorg krijgt iemand die slecht ter been is? Ria is ervaringsdeskundige, na een val van de trap brak ze onder meer haar rug. “De gemeente kortte mijn wekelijkse hulp zomaar een paar uur, terwijl ik echt niets kon.” Ze kreeg haar zin en met “maatwerk” zorgt de gemeente nu dat haar hulp wel voldoende betaalde uren kan komen werken. Daar was wel een gang naar de rechter voor nodig, duur twee jaar. Dit in verband met het wachten op uitspraken van de hoogste rechters van de Centrale Raad van Beroep. Het is dan ook niet verwonderlijk dat anderen met vergelijkbare problemen Ria weten te vinden. Onlangs kreeg ze het niet alleen het voor elkaar dat ze voor een klant succesvol het schrappen van de betaalde hulp door de gemeente wist terug te draaien. Ze haalde er nog meer uit: de klant kreeg een voorlopige voorziening en dus ook werd dírect geholpen, naast een schadevergoeding voor de ellende die de gemeente bij deze klant had veroorzaakt. Behandelt de overheid haar burgers te juridisch? Ria: “Ja, bij een kleine afwijking krijgen mensen boetes opgelegd of wordt de uitkering van een heel jaar teruggevorderd. Ik had een klant die een boete van dik vijfduizend euro kreeg. Ik zag in zijn dossier dat hij geen reactie op zijn eerst bezwaar had gekregen en met de wet kon ik een dwangsom eisen bij de gemeente. De gemeente schrok en de boete verdween na herziening. Bovendien ben ik naar de rechter gestapt omdat een bezwaar gericht aan het gemeentebestuur door de wethouder was afgehandeld. Dat mag helemaal niet. Vaak past de gemeente de regels zelf niet goed toe. Intussen is het beroep gegrond verklaard en moet de gemeente een dwangsom, de proceskosten en de griffiekosten betalen.” Hoe ben je hierin terecht gekomen? “Naast mijn werk hield ik me ooit als vrijwilliger bezig met de Aktiegroep Man Vrouw Maatschappij en spitten we alle Europese richtlijnen door. Dat waren er vier: Wet Gelijk Loon, Wet Gelijke behandeling, Wet Gelijke sociale verzekeringen en de Wet Gelijke pensioenen. Daaruit is onder meer de Algemene Nabestaandewet (ANW) voor mannen uit voortgekomen. Ik kom uit de praktijk. Ooit zat ik in de deelnemersraad van Pensioenfonds ING. Daarvoor heb ik nog eens meegeholpen om een leeswijzer te maken voor uniform pensioenoverzicht, UPO, dat toen volstrekt onleesbaar was, ik was voorzitter van de PFI-commissie Voorlichting. Neem de tijd die u nodig hebt, zeiden ze bij PFI toen tegen ons.” Wat kom je zoal tegen? “Van alles. Van werknemers die het gevoel hebben dat hun werkgever van hen af wil, tot bedrijven die zorgvuldig een regeling voor hun vertrekkende werknemer willen. Ik werk nu nog zo’n twintig uur in de week, maar dat waren er ooit veel meer. Op dit moment help ik een cliënt die een gouden handdruk ontving maar die niet bij een van de grote verzekeringsmaatschappij weggezet kreeg, zelfs niet bij NN. Ik ben iemand die wél aan het paard gaat trekken om het goed geregeld te krijgen. Nu krijgt deze klant een – ook fiscaal – goed geregelde uitkering de komende jaren.” Kan je niet tegen onrecht? “Zo nu en dan pak wel eens iets op zonder dat ik er direct een klant voor heb. Ik ben actief in allerlei zaken, zoals een familieraad Eemland van GGZ Centraal. Ook zit ik in een deelnemersraad bij Phrenos Kenniscentrum voor de GGZ-instellingen en Autisme die zich o.a. bezig houdt met de decentralisatie terug naar lokaal 355 gemeenten die er zijn bij 43 centrumgemeentes. Verder ben ik nog lid van een cliëntenraad van een zorgorganisatie. Huurdersbelangen doe ik niet meer. In Leusden heb ik me bezig gehouden met een project om ouderen het gebruik van de ov-chipkaart uit te leggen. Gemeente en de welzijnsorganisatie maakten er een project van dat de Katholieke Bond Ouderen - KBO - heeft overgenomen. De subsidie van de gemeente Leusden was €1.000,00; ze zagen het wel zitten om minder kosten aan regiotaxi’s te maken.” Is de overheid strenger geworden? “De trend is dat uitkeringen van potje naar potje worden geschoven: van UWV naar de gemeente en na zeven jaren gaan die weer terug. Binnenkort gaan ze weer de andere kant op. Ook met andere wetten is het zo gegaan. Dat ‘strenger’ komt omdat de overheden willen bezuinigen. Neem bijvoorbeeld de ziektewet. Als je geen werkgever hebt, dan moet je gereïntegreerd worden door de gemeente. Toen ik een wethouder vroeg hoeveel hij daarvoor op de begroting had, zei hij ‘niks’. Dat kan toch niet! Daarom bezoek ik raadsvergaderingen om te zien wat daar gebeurt.” Waar hebben ouderen last van? “Velen weten niets van toeslagen, maar ze kunnen wel wat opleveren. Zorg- en huurtoeslag, aftrekposten voor zorgkosten, belastingformulieren en WMO-zaken, wet maatschappelijke ondersteuning. Er waren bij de WMO algemene voorzieningen, die inkomensafhankelijk waren, en maatwerkvoorzieningen. Die algemene voorzieningen verdwijnen nu dus zodat iedereen een beroep kan doen op de maatwerkvoorzieningen. Het tarief per uur voor maatwerkhulp gaat in 2020 omhoog van €17,50 naar €19,00. Je krijgt twee uur per week maximaal, tenzij… ja vul maar in. Dat moet je dan zelf duidelijk maken. Dan heb je een goede gesprekspartner nodig die naar de gemeente je zaken met jou kan behartigen en voor jou uitlegt hoe en wat. Want geld is er genoeg. Mijn advies: ga op tijd advies inwinnen over regelingen en blijf niet met vragen zitten. Ga ook na goede raad van anderen op zoek naar de juiste kennis die bij je past.” (EW)

“Er is geld genoeg”